Jakie są rodzaje form wtryskowych?

Formy wtryskowe to kluczowy element procesu produkcji elementów z tworzyw sztucznych. Dzięki nim możliwe jest seryjne i efektywne kosztowo wytwarzanie wysokiej jakości wyrobów, które znajdują zastosowanie w wielu branżach. Jakie rodzaje form wtryskowych wyróżniamy?

Co to są formy wtryskowe?

Formy wtryskowe to narzędzia używane w procesie wtryskiwania tworzyw sztucznych. Wykonywane z wytrzymałych materiałów, takich jak różnego rodzaju stale narzędziowe. Ich głównym zadaniem jest nadanie tworzywu pożądanego kształtu i wymiarów poprzez wypełnienie formy uplastycznionym materiałem.

Najważniejsze cechy form wtryskowych:

• precyzyjne odwzorowanie detalu,
• możliwość wielokrotnego użytku,
• dostosowanie do różnorodnych tworzyw sztucznych,
• wysoka trwałość i odporność na zużycie.

Podział form wtryskowych – rodzaje i zastosowanie

Podział form wtryskowych opiera się na różnych kryteriach, takich jak konstrukcja, liczba gniazd formujących czy system wlewowy. Poniżej przedstawiamy najpopularniejsze rodzaje form wtryskowych wraz z ich zastosowaniem.

Formy wtryskowe a system wlewowy:

1. Formy gorącokanałowe
   • Wyposażone w ogrzewany system wlewowy, który utrzymuje materiał w stanie płynnym.
   • Zmniejszają ilość odpadów produkcyjnych.
   • Idealne do dużych serii produkcyjnych, gdzie istotna jest optymalizacja procesu.
2. Formy zimnokanałowe
   • Prostsze i tańsze w produkcji.
   • Kanały wlewowe stają się odpadem po każdym cyklu, więc trzeba się zająć ich późniejszą utylizacją.
   • Stosowane w projektach, gdzie koszty początkowe mają nadrzędne znaczenie.

Formy wtryskowe a liczba gniazd formujących

3. Formy jednogniazdowe

1. • Tworzą jedną część w jednym cyklu.
   • Zastosowanie form wtryskowych tego typu ma miejsce w produkcji małoseryjnej lub prototypowej.

4. Formy wielogniazdowe

1. • Posiadają wiele gniazd, co umożliwia jednoczesne wytwarzanie wielu egzemplarzy w ramach jednego wtrysku
   • Optymalizują czas i koszty produkcji w dużych seriach.

Formy wtryskowe specjalistyczne

5. Formy stack tool (piętrowe)

1. • Wielopoziomowe układy zwiększające wydajność.
   • Umożliwiają efektywniejsze wykorzystanie przestrzeni w maszynie wtryskowej.

Formy gorącokanałowe i zimnokanałowe – kluczowe różnice

Formy gorącokanałowe:

• System wlewowy ogrzewany – materiał w układzie wlewowym cały czas pozostaje w stanie płynnym co eliminuje odpady.
• Wysoka wydajność – sprawdzi się w produkcji dużych serii
• Wyższe koszty i złożoność – droższe przy budowie formy i późniejszym serwisowaniu, wymagają specjalistycznej wiedzy związanej z konserwacją.
• Zastosowanie – doprowadzenie punktu wtrysku tam gdzie jest to niemożliwe w przypadku zimnych kanałów, skrócenie czasu wtrysku

Formy zimnokanałowe:

• System wlewowy nieogrzewany – materiał zastygający w kanałach staje się odpadem.
• Prostsza konstrukcja i niższe koszty – tańsze w produkcji i łatwiejsze w konserwacji.
• Mniejsza precyzja i większe odpady – sprawdzą się w przypadku mniejszych serii produkcyjnych.
• Zastosowanie – projekty z ograniczonym budżetem, gdzie minimalizacja odpadów nie jest aż tak istotna.

Jak dobrać formę wtryskową do projektu?

Czynniki wpływające na dobór formy wtryskowej

1. Rodzaj produktu
   • Wymagania dotyczące wykończenia,
   • Tolerancja wymiarów i złożoność detali.
2. Nakład produkcyjny
   • Zazwyczaj w przypadku małych serii bardziej opłacalne będą formy zimnokanałowe o małej ilości gniazd, a dla dużych wielogniazdowe formy gorącokanałowe.
3. Budżet projektu
   • Koszty początkowe będą różnić się w zależności od wybranego rodzaju układu wlewowego, zakładanej wytrzymałości i liczby gniazd formujących.